Home                       Contact       Aanmelden Nieuwsbrief               InnovationHub

  Plus interview            Passionate People           Blikvangers           Video           Columns
   Innovatie
   Mobiliteit
   Nieuwe Economie
   Nieuw Organiseren
Interview met Tom Oostrom, directeur Nierstichting

Nierstichting neemt zelf het initiatief voor de ontwikkeling van een kunstnier


  Met aanvullend commentaar van het
       Centrum voor Innovatie Management (CIM)

Wanneer de nieren onder behoren functioneren en een niertransplantatie niet direct mogelijk is, moet je dialyseren om in leven te blijven. Een kunstnier neemt de werking van de nieren over middels dialyse (scheiding), waarbij de nuttige stoffen en de afvalstoffen in een vloeistof van elkaar worden gescheiden middels een semipermeabel membraan, waardoor het bloed wordt gezuiverd. Deze zuivering is zeer beperkt; hooguit 10 tot 20% van de afvalstoffen worden dan verwijderd. De overige afvalstoffen blijven achter in het bloed. Dit gegeven en de wisselingen in de vochtbalans veroorzaken een hoge mortaliteit onder nierpatiënten die hemodialyse ondergaan.

Dialyse is een zware behandeling en heeft heftige bijwerkingen, zoals vermoeidheid en een groot risico op hart- en vaatziekten. Veel patiënten zeggen ‘dialyseren is geen leven maar overleven’. Daarnaast hebben patiënten die dialyseren weinig bewegingsvrijheid, aangezien zij een aantal keer per week naar het dialysecentrum of ziekenhuis moeten om een dialyse behandeling te krijgen.

Een draagbare kunstnier zo klein als iPad

De innovatieve draagbare kunstnier is een kleinere en lichtere versie van de bestaande dialyse apparatuur, en biedt veel meer bewegingsvrijheid voor de patiënt. De Nierstichting wist al enige tijd dat er nieuwe technologie beschikbaar was om een klein en draagbaar dialyseapparaat te vervaardigen, maar deze innovatie werd helaas niet door de industrie opgepakt. Dit was voor ons de reden om het als Nierstichting zelf, samen met experts, universiteiten en bedrijven, aan de slag te gaan.

Is er in de markt sprake van dominantie die innovatie frustreert? Heeft u daarnaast weerstand tegen deze medische innovatie ondervonden?

Wij ondervinden geen weerstand tegen deze innovatie maar 'gevestigde belangen houden innovatie tegen'. Als Nierstichting volgen wij actuele technologische ontwikkelingen en wisten wij dat er nieuwe technologie beschikbaar was om een klein en draagbaar dialyseapparaat (kunstnier) te vervaardigen. Wij zijn van mening dat er veel innovaties in de zorg plaatsvinden en vanuit dat perspectief zou het goed zijn als ook de hemodialyse verder ontwikkeld word. Het belangrijkste uitgangspunt is dat deze nieuwe ontwikkeling grote impact heeft op de bewegingsvrijheid van de patiënt. Wij doen alles wat in ons vermogen ligt om het leven van nierpatiënten te verbeteren en streven naar een behandeling, die zich aanpast aan het leven van de nierpatiënt (dus dat de nierpatiënten zelf kan bepalen waar en wanneer hij of zij kan dialyseren) in plaats van dat de nierpatiënt zijn leven moet aanpassen aan de behandeling (wat nu het geval is).

Dus keuzevrijheid voor de patiënt

Deze ontwikkeling zorgt ervoor dat de kwaliteit van leven aanzienlijk verbetert. Patiënten hebben meer regie op hun leven en hun behandeling. Het maakt dialyseren thuis en onderweg veel toegankelijker. Bovendien zorgt een toename van patiënten die thuis dialyseren voor een daling van de behandelkosten in vergelijking met dialyse in een kliniek.

Heeft u voor het ontwikkelen van deze innovatie vanuit een multidisciplinair team gewerkt?

Wij laten ons binnen dit project adviseren door een groep van internationaal gewaardeerde onderzoekers, artsen en verpleegkundigen. Uiteraard worden nierpatiënten nauw betrokken bij deze innovatie. Tevens stemmen wij deze nieuwe vorm van hemodialyse af op de behoeften die nierpatiënten hebben geformuleerd.

Wie participeren er in dit project?

Zilveren Kruis Achmea, Menzis en CZ participeren de komende jaren samen in het project van de Nierstichting. De zorgverzekeraars zijn enthousiast om samen met de Nierstichting deze innovatie zo snel mogelijk voor de patiënten beschikbaar te krijgen. Gezamenlijk hebben de zorgverzekeraars een bedrag van 6,8 miljoen euro beschikbaar gesteld om de verdere ontwikkelkosten in de komende drie jaar te financieren. Het betreft een achtergestelde lening.

Hoe is het innovatie proces verlopen?

Toen wij wisten dat er nieuwe technologie beschikbaar was, zijn wij eerst nagegaan of er elders al pogingen werden ondernomen om deze nieuwe technologieën toe te passen. Toen wij merkten dat dit niet het geval was, hebben wij besloten er zelf mee te starten en partners te zoeken die dit samen met ons wilden doen. We hebben een business development plan gemaakt en ons beleid ten aanzien van intellectueel eigendom aangepast. Wij willen zelf over patenten dan wel licenties beschikken. UMC’s (Maastricht, Utrecht, Nijmegen), TU Twente, TNO, de Nierstichting en de bedrijven Nanodialysis BV en Interface Biomaterials BV delen hun kennis. Hierdoor ontstaat een open manier van innovatie zodat je snel vooruitgang boekt. Inmiddels lopen er meerdere deelprojecten, ook in het buitenland. We weten tot in detailniveau wat nodig is voor een eerste versie. De membraamtechnologie bestaat. Er zijn sensoren nodig maar de ontwikkeling daarvan is een heel eind op streek. Alleen de verbinding tussen het apparaat en de vaten van een patiënt is nog een probleem. Hiervoor loopt een project bij het LUMC.’ Een prototype van de draagbare kunstnier wordt naar verwachting eind 2017 door een eerste kleine groep patiënten in een klinische setting getest.

Wat is het meest kritische onderdeel van de kunstnier?

De kern van de vernieuwing is het gebruik van de zogenaamde sorbent technologie. Door middel van kleine sorbents worden afvalstoffen uit het bloed van de patiënt gebonden. Door deze technologie wordt het dialysaat gereinigd, waardoor het opnieuw gebruikt kan worden. Dit maakt dat de draagbare kunstnier vele malen kleiner is en er veel minder dialysaat gebruikt hoeft te worden dan bij de huidige hemodialyse.

Je hebt een idee, vervolgens kom je erachter dat voor de ontwikkeling co-creëren noodzakelijk is. Welke stappen hebben jullie hierin gemaakt?

Vanaf het begin hebben wij ons laten adviseren door de beste experts (zie hiervoor) en doen wij regelmatig een scan van de wereld om na te gaan of er wellicht elders kennis/innovatie beschikbaar is die voor ons van belang is. Uiteindelijk hebben wij gekozen om deze innovatie samen met bedrijven en universiteiten te ontwikkelen, die op dit gebied de meeste kennis en ervaring hebben. De hiervoor genoemde experts, beroepsgroepen en patiënten hebben een cruciale rol binnen het project.

Is duurzaamheid een belangrijke driver voor deze innovatie?

De voornaamste driver is om nierpatiënten die afhankelijk zijn van hemodialyse hun leven terug te geven. Het is mooi als het project vervolgens ook bijdraagt aan meer duurzaamheid in de gezondheidszorg.

Past deze innovatieve ontwikkeling in een nieuwe wendbare koers onder het motto: think big, start small?

Ik zou het anders noemen. Het past binnen de strategie van de Nierstichting om niet af te wachten, maar in actie te komen als een verbetering in het verschiet ligt.

Plusbusiness
18 augustus 2016



Aanvullend commentaar van het Centrum voor Innovatie Management (CIM), prof. Felix Janszen en Gert-Jan Cornel

We lezen in het interview dat de industrie en gevestigde belangen het nog niet opgepakt hebben en het is ons niet duidelijk hoe dat komt. De dominante markt pakt deze innovatie niet op, omdat ze daar blijkbaar geen brood in ziet wanneer ze hun huidige businessmodel toepassen. De kleinere bedrijven blijkbaar wel. Waarom zien zij daar wel een verdienmodel in? Daarop moet doorgevraagd worden in het kader van het businessmodel. Wat zijn de andere gevestigde belangen die het tegenhouden?

Want de verzekeraars zijn positief, patiënten zijn enthousiast, samenwerking met universiteiten is goed en er is vroege fase financiering. Dus normaal gesproken weet je dat bestaande partijen het wellicht als bedreiging zien en er niet instappen.

Dit kan komen door het kannibaliseren van hun eigen en huidige markt en verdienmodel. Er is blijkbaar dus iets meer aan de hand? Komt het doordat de industrie er al zelf mee bezig is? En dit concurrerend is? Wordt het te positief en hoopvol gezien terwijl de technologie nog te kort schiet?

Dit betekent dat deze businesscase in een stakeholder- analyse wat meer moet worden uitgediept. We zijn benieuwd naar meer achtergronden. Daar zou je met stakeholders dus verdere gesprekken over moeten hebben. En dat mede gebruiken om vorm te geven aan een nieuw businessmodel.

   Duurzaam Dossier
   In Beeld
   Innovatie Modellen





  Plusbusiness.nl
  Over Plusbusiness.nl
  InnovationHub
  Contact
  Redactie
  Uitgever
  Nettiquette
  Disclaimer
  Persberichten
  Vrijwilligers


  Specials
  Leestafel
  Zeven wetten voor
    innovatie

  Bachelor Master Prijs
  Rondetafelgesprek
  Rondvraag


  Tools
  Kaizen
  Milieubarometer
  Ladder van Lansink
  Innovatiestijlquiz


  Infographics
  Kritieke grondstoffen
  Global resources stock
    check

  Human Development
    Index

  Kondratieff-golven
  Toekomstige
    technologische
    ontwikkelingen

  Ellen MacArthur
  Categorieën
  Innovatie
  Mobiliteit
  Nieuwe Economie
  Nieuw Organiseren
  Passionate People
  Blikvangers
  Video
  Duurzaam Dossier
  In Beeld
  Innovatie Modellen
  3d Printing
  Grondstoffen Strategie
  Deeleconomie
  Integrated Reporting
  Upcycling


  Columns
  Strategische Marketing
  Crowdfunding
  Klantgedreven Innoveren
  Partnershappen
  CSR Issues
  De Consumens
  Boeiend?


  Links
  Global Innovation Index
  Sustainable Society Index
  Gemeentelijke
    Duurzaamheids Index

  Plus interview
  Jacques Pijl
  Hester Klein Lankhorst
  Suze van der Meulen
  Roland Amoureus
  Wiebrand Kout
  Ton Van ’t Noordende
  Chris Heutink
  Tom Oostrom
  Ivo de Nooier
  Theo Voskuilen
  Merijn Everaarts
  Stientje van Veldhoven
  Taco Carlier
  Karel Luyben
  Rob van Gijzel
  Jacqueline Cramer
  Bas Ruter
  Femke Groothuis
  Felix Janszen
  Frank van Ooijen
  Herman Hoving
  Ewald Breunesse
  Ton van der Giessen
  Stef Kranendijk
  Max Remerie
  Henk de Bruin
  Hans Kwaad
  Marga Hoek
  André Veneman
  Gerald Schotman
  Marco van Gelder
  Thomas Rau
  Ton van Keken
  Sander Tideman
  Ruud Koornstra

  Volg Plusbusiness.nl


  Afmelden nieuwsbrief

   Facebook

   Twitter

   LinkedIn


  Innovatie Modellen
  Stacey Martix
  Het Ansoff model
  Concurrentiestrategieën
    van Porter

  The Lean Startup methode
  Design Thinking
  Het model van Knoster
  Innovatieradar
  Strategische innovatie
  Zes denkhoeden van De Bono
  Het Belbin model
  Het Nonaka model
  Clusterradar