Home                       Contact       Aanmelden Nieuwsbrief               InnovationHub

  Plus interview            Passionate People           Blikvangers           Video           Columns
   Innovatie
   Mobiliteit
   Nieuwe Economie
   Nieuw Organiseren
Interview met Karel Ch.A.M. Luyben, Rector Magnificus TU Delft

"Een bedrijf dat bij ons investeert, moet intern eenzelfde bedrag investeren om het onderzoek te kunnen begrijpen en accommoderen"

Eind maart won Zaid Thanawala, oud-student Sustainable Energy Technology aan de TU Delft, met zijn masterscriptie zowel de Shell Bachelor masterprijs als de publieksprijs. Zijn onderzoek naar efficiënte conversie van zonne-energie naar waterstof was volgens de jury toepasbaar, relevant en technologisch uitdagend. Zowel het onderzoek als de jaarlijkse prijs is een mooi voorbeeld van wat universiteiten en bedrijven voor elkaar kunnen betekenen. Wat gebeurt er op de Technische Universiteit Delft nog meer aan valorisatie en samenwerking met het bedrijfsleven? Welke trends en ontwikkelingen zijn op dat gebied zichtbaar? Plusbusiness sprak erover met rector magnificus Karel Luyben.


Op welke wijze zet de TU Delft in op valorisatie?

We hebben een speciaal valorisatiecentrum. Daar wordt gewerkt aan projecten met partijen van buiten de universiteit, maar er wordt ook nagedacht over activiteiten binnen de universiteit die zich kunnen ontwikkelen tot een business. Zo hebben we allerlei programma’s om wetenschappers te ondersteunen in het aanvragen van projectvoorstellen of in het leggen van contacten binnen het bedrijfsleven. Ook helpen we start-ups van studenten en wetenschappers op weg met de bedrijfsincubator YES!Delft, waar TU Delft samen met de gemeente en TNO aandeelhouder in is. De incubator staat op ons sciencepark. Sommigen noemen het een bedrijfsgebouw, maar het is veel meer dan een fysieke locatie. Het biedt ondersteuning aan jonge, startende ondernemingen via sponsoring en begeleidingstrajecten. De laatste vijf jaar zijn zo’n 120 bedrijven ingestroomd en ongeveer 70 uitgestroomd. Dus momenteel zitten er nog 50 à 60 bedrijven.

Proberen jullie valorisatie ook vanuit het onderwijs te stimuleren?

In de bachelorfase kiezen studenten een minor, een halfjaarprogramma aan vakken. Een groot aantal van die programma’s gaat over ondernemerschap, met onderwerpen als business to business en innovatie-ideeën. We hebben een eenheid genaamd ‘Delft Centre for Enterpreneurship’ die zich specifiek bezighoudt met onderwijs op het gebied van ondernemerschap. Een gevolg is dat een groter percentage studenten geïnteresseerd is om daar iets in te gaan doen. Vroeg je vroeger in de collegezaal wat studenten na hun afstuderen wilden gaan doen, dan koos bijna iedereen voor het grote bedrijfsleven. Tegenwoordig wil een groter deel, in de orde van enkele tientallen procenten, voor zichzelf te beginnen. Of ze dat allemaal moeten gaan doen is een andere vraag. Maar alleen al het gedachtegoed, dat ze dat al vroeg in hun studie overwegen, dat is heel anders dan vroeger.

Is er een trend dat bedrijven zelf minder aan fundamenteel onderzoek doen en hiervoor samenwerkingen aangaan met universiteiten?

Ja, die trend is al ongeveer 15 tot 20 jaar gaande. Hopelijk hebben we het dieptepunt daar wel van gehad, maar de trend is er nadrukkelijk nog steeds en nog niet echt omgekeerd. Bedrijven hebben te maken met kostenreductie en zien fundamenteel, meer basaal onderzoek steeds vaker als kostenpost. En dan gaan ze er binnenshuis op reduceren. Zie je het als iets dat op lange termijn rendeert, dan zou je juist investeren. Maar vaak wordt alleen naar de kosten op korte termijn gekeken. De overheid doet dat helaas ook, door analyses te maken die slechts de looptijd van het kabinet hebben. Vervolgens zegt het Centraal Planbureau dat onderzoek alleen maar geld kost: want in de periode dat het kabinet zit, levert het geen rendement op. Dus is de conclusie dat het een kostenpost is en dat de overheid erop moet reduceren. Eenzelfde trend zie je dus bij bedrijven.

En wil je als bedrijf kosten reduceren, dan is de truc dus om samenwerkingen aan te gaan met universiteiten? Maar dat ziet u dus niet per se als een positieve ontwikkeling?

Nee. Het is niet zo dat een evenredige hoeveelheid geld nu bij universiteiten of onderzoeksinstituten terechtkomt. Bedrijven die willen reduceren in de kosten, verminderen de omvang van het onderzoek. De intensiteit van onze relaties met bedrijven en de omzet in uren is wel wat toegenomen, maar onze kosten ook. Onze groei is dus zeker niet van dezelfde omvang als de reductie van onderzoek bij bedrijven. Daar komt bij dat als organisaties onderzoek reduceren, er veel minder mensen in het bedrijf zijn die begrijpen waar we mee bezig zijn en waarmee we vanuit de universiteit contact kunnen hebben. Mijn simpele stelling is altijd: als jullie een bedrag investeren bij ons, investeer dan binnen je eigen bedrijf minimaal datzelfde bedrag om het onderzoek te kunnen begrijpen en accommoderen. Het is voor ons mooi om een bak geld te krijgen en daar leuke dingen mee te doen. Het heeft echter weinig zin als het bedoeld is voor de maatschappij, maar het bewuste bedrijf het niet echt oppikt en niet in de business integreert.

Bedrijven richten zich veelal op economisch belang of core business terwijl de universiteiten een maatschappelijk belang hebben bij onderzoek. Botst dat ook nog wel eens in de samenwerking?

Nee, dat is geen punt. De grotere bedrijven, waarbij het over significant onderzoeksgeld gaat, hebben meestal ook wel degelijk het maatschappelijk belang voldoende in het vaandel staan. Zij weten ook dat het hen anders uiteindelijk zou schaden. Natuurlijk, wij doen veel meer werk in maatschappelijke richting van en denken nooit in puur economisch belang. Dat is begrijpelijk, dat is onze taak. En ik heb niet de indruk dat bedrijven het belang daarvan niet zouden zien of niet zouden dienen.

Zou meer geld moeten worden uitgegeven vanuit overheid en bedrijven aan wetenschap?

Nederland kan nog wel een tijdje vooruit met de kwaliteiten die we hebben. Maar als je kijkt naar Duitsland, Engeland, Frankrijk: al die landen investeren duidelijk meer in het onderzoeksdomein. Met name vanuit de private sector, maar ook vanuit de overheid. We zijn nu op een aantal gebieden nog koploper, maar dat is over tien jaar anders. Tenzij we snel het roer omgooien. In tijden van bezuinigingen is het natuurlijk ook niet zo gemakkelijk. Je kunt mopperen, maar ik heb ook wel enig begrip voor het feit dat we met zijn allen de buikriem aanhalen. De vraag is alleen: zijn we in staat de trend terug te draaien op het moment dat er weer wat ruimte komt? Die tijden zijn nu aan het aanbreken, maar ik zie bij de overheid nog geen neiging om het tij te keren.

Veel grote bedrijven worstelen ook met het thema innovatie. Waarom is innoveren zo moeilijk?

Bedrijven zitten ook in moeilijk economisch vaarwater. Wat verder meespeelt is een veranderende trend in wie de bedrijven bestuurt, waar zij belangen en prioriteiten hebben en welke tijdshorizon ze in gedachten nemen. Vroeger zaten veel techneuten in de leiding, de afgelopen jaren steeds vaker juristen en economen. Maar ik zie nu geleidelijk weer meer CEO’s en CTO’s verschijnen met een technologische of wetenschappelijke achtergrond. Daardoor breekt binnen bedrijven weer het inzicht door wat voor waarde onderzoek heeft.

Tot slot: wat ziet u op het moment als uitdaging of kans op het gebied van valorisatie?

Universiteiten worden sinds 2004 geacht minimaal 2,5 procent van de eerste geldstroom te besteden aan valorisatie. De algemene universiteiten hebben het daar waarschijnlijk wat lastiger mee, zij hebben vaak vakgebieden die zich minder goed lenen voor valorisatie. Voor de technische universiteiten was het meer een doorontwikkeling van een trend die toch al plaatsvond. Ik zie daarin dus geen schokkende nieuwe uitdagingen of stappen, maar het groeit nog steeds. En ik ben er best positief over, want het brengt de universiteit wel midden in de maatschappij.

Anouk Broersma, wetenschapsjournalist
Mei, 2015
www.plusbusiness.nl

Ga naar het overzicht Finalisten Shell Bachelor Master Prijs 2014



   Duurzaam Dossier
   In Beeld
   Innovatie Modellen


      Overzicht finalisten 2014
      Rick Driessen
      Lynn Maria Schneider
      Niek van den Top
      Cristian Boscheri
      Konstantina-Roxani Chatzipanagiotou
      Zaid Thanawala

      Ewald Breunesse:
        Versnelling van innovatie blijft een
        uitdaging. Hoe zorgen we ervoor
        dat we tijdig de juiste technologie
        beschikbaar hebben.

      Karel Luyben:
        Een bedrijf dat bij ons investeert, moet
        intern eenzelfde bedrag investeren
        om het onderzoek te kunnen begrijpen
        en accommoderen.



      Overzicht finalisten 2013


      Overzicht finalisten 2012

  Plusbusiness.nl
  Over Plusbusiness.nl
  InnovationHub
  Contact
  Redactie
  Uitgever
  Nettiquette
  Disclaimer
  Persberichten
  Vrijwilligers


  Specials
  Leestafel
  Zeven wetten voor
    innovatie

  Bachelor Master Prijs
  Rondetafelgesprek
  Rondvraag


  Tools
  Kaizen
  Milieubarometer
  Ladder van Lansink
  Innovatiestijlquiz


  Infographics
  Kritieke grondstoffen
  Global resources stock
    check

  Human Development
    Index

  Kondratieff-golven
  Toekomstige
    technologische
    ontwikkelingen

  Ellen MacArthur
  Categorieën
  Innovatie
  Mobiliteit
  Nieuwe Economie
  Nieuw Organiseren
  Passionate People
  Blikvangers
  Video
  Duurzaam Dossier
  In Beeld
  Innovatie Modellen
  3d Printing
  Grondstoffen Strategie
  Deeleconomie
  Integrated Reporting
  Upcycling


  Columns
  Strategische Marketing
  Crowdfunding
  Klantgedreven Innoveren
  Partnershappen
  CSR Issues
  De Consumens
  Boeiend?


  Links
  Global Innovation Index
  Sustainable Society Index
  Gemeentelijke
    Duurzaamheids Index

  Plus interview
  Hester Klein Lankhorst
  Suze van der Meulen
  Roland Amoureus
  Wiebrand Kout
  Ton Van ’t Noordende
  Chris Heutink
  Tom Oostrom
  Ivo de Nooier
  Theo Voskuilen
  Merijn Everaarts
  Stientje van Veldhoven
  Taco Carlier
  Karel Luyben
  Rob van Gijzel
  Jacqueline Cramer
  Bas Ruter
  Femke Groothuis
  Felix Janszen
  Frank van Ooijen
  Herman Hoving
  Ewald Breunesse
  Ton van der Giessen
  Stef Kranendijk
  Max Remerie
  Henk de Bruin
  Hans Kwaad
  Marga Hoek
  André Veneman
  Gerald Schotman
  Marco van Gelder
  Thomas Rau
  Ton van Keken
  Sander Tideman
  Ruud Koornstra

  Volg Plusbusiness.nl


  Afmelden nieuwsbrief

   Facebook

   Twitter

   LinkedIn


  Innovatie Modellen
  Stacey Martix
  Het Ansoff model
  Concurrentiestrategieën
    van Porter

  The Lean Startup methode
  Design Thinking
  Het model van Knoster
  Innovatieradar
  Strategische innovatie
  Zes denkhoeden van De Bono
  Het Belbin model
  Het Nonaka model
  Clusterradar